İnsanların yaratıcı çalışmalarına yönelik tutumlarının, eserlerin sonradan korunup korunmayacağına göre nasıl değiştiği, dört ayrı çalışma üzerinden incelenerek ortaya kondu. Araştırmaya katılan hem çocuklar hem de yetişkinler, yaptıkları bulmacalı sanat eserlerinin yok edilmesi yerine saklanacağı bilgisine sahip olduklarında, bu tür eserleri üretmeye daha istekli oldukları gözlemlendi. Katılımcılar, kendilerinin ürettiği eserlerin korunacağını öğrendiklerinde, başkaları tarafından yapılmış eserlere kıyasla koruma beklentisi daha güçlü biçimde ortaya çıktı.
Çalışmaların ortak bulgusu, katılımcıların keyif aldıkları çalışmaların bile yok edilmesi durumunda bu olumsuzluğun etkisini tamamen dengeleyemediği yönünde. Yani bir sanat eserinin haz vermesi, katılımcıların bu eserlerin imha edilmesini daha az olumsuz karşılamasına yardımcı olsa da, eserlerin saklanacağına dair bilginin yarattığı olumlu etkiyle tam olarak eşleşemedi.
Korunma beklentisinin motivasyonu nasıl şekillendirdiği
Uzmanların vurguladığı nokta, eserlerin gelecekteki durumu, insanları yaratıcı bir faaliyete katılmaya iten temel unsurlardan biri olarak işlev gördüğü. Katılımcılar, kendi elleriyle ürettikleri eserlerin değerli bir şekilde saklanacağını öğrendiklerinde, bu durum onlarda daha güçlü bir üretme isteği yarattı. Buna karşılık, eserlerin yok edileceği senaryosunda, katılımcıların motivasyonu daha düşük düzeyde seyretti.
İnsanların bir şeyi ne kadar önemli bulduğu, o şeyin sonradan nasıl muamele göreceğine dair beklentileriyle doğrudan bağlantılı. Bir eser, ne kadar keyif verici olursa olsun, yok edilmesi ihtimali bu olumlu hissi zayıflatabilir.
Araştırmanın ilgili bulgularını açıklayan katılımcı
Bu dinamik, günlük hayatta da sıkça karşımıza çıkıyor. Bir çocuğun çizmelerini, resimlerini ya da yapbozlarını sakladığını görmek, aslında eserlerin korunmasıyla gelen olumlu hissin somut bir yansıması. Yetişkinlerde ise bu durum, örneğin birinin kendi yazdığı bir metnin ya da yaptığı bir işin değer verileceğini bilmek suretiyle daha belirgin biçimde kendini gösteriyor.
Çalışmaların kapsamı ve sonuçları
Toplamda dört ayrı çalışma yürütülerek, katılımcıların eserlerin korunması ya da yok edilmesi senaryolarına göre nasıl tepki verdiğine bakıldı. Çalışmalar, hem çocukları hem de yetişkinleri kapsayacak şekilde tasarlandı ve katılımcılar, bulmacalı sanat eserleri üretme fırsatı buldu. Sonuçlar, koruma beklentisinin motivasyonu olumlu yönde etkilediğini, ancak keyif faktörünün bu etkiyi tam olarak telafi edemediğini gösterdi.
Bu bulgular, yaratıcı faaliyetlerin teşvik edilmesi açısından önemli bir ipucu taşıyor. İnsanların daha istekli biçimde üretmesini sağlamak istenen ortamlarda, eserlerin korunması ve değer verildiği mesajının aktarılması, katılımcıların motivasyonunu artırıcı bir etki yaratabilir.
