Chicago’nın yaklaşık 60 mil güneydoğusunda yer alan Mazon Creek bölgesinde, Karbonifer döneminde bir bataklık nehir deltasında yaşamış erken dönem amfibi atası Jeanerpeton mazonensis, bugün Journal of Vertebrate Paleontology dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmada tanımlandı. Bu türün cins adı Jeanerpeton, Kohlberg ve Sefcovic’ın annelerinin Jean olmasından yola çıkarak onurlarına verilmiş olup, günümüzdeki yaşayan kurbağaların ve salamandraların klasik özelliklerinin nasıl evrildiğine dair somut bir örnek sunuyor.
Uzmanlar, bu squat, kurbağa benzeri amfibiye, “Mazon Creek’den Jean’ın sürüneni” olarak da bilinen unvanı vererek, bilimsel dünyaya iki insan annenin adını taşıyan bir fosil türü kazandırdı. Çalışmanın ortak baş yazarlarından University of Michigan lisans öğrencisi Allison Sefcovic, Mazon Creek’in gerçek anlamda etkileyici bir buluntu kaynağı olduğunu vurguladı. Sefcovic, Jeanerpeton fosilinde sırtındaki bazı pulları, gastralia adı verilen minik “karın kaburgalarını” hatta göz izlerini bile görebildiklerini belirterek, bu düzeyde detayı görmek ne kadar heyecan verici olduğunu ifade etti.
Bataklığın Mükemmel Fosilleştirme Tarifi
Mazon Creek, Karbonifer döneminde bir bataklık nehir deltası olarak işlev görürken, çürüyen hayvan ve bitki kalıntıları üzerine sediment hızla birikirdi. Bu hızlı birikimle bol miktarda organik madde kombinasyonu, fosilleşme için ideal bir ortam oluşturdu. Bu koşullar, normalde kaybolan yumuşak doku ve ince detayların korunmasını sağladı. Sefcovic, bölgenin gerçekten etkileyici olan tarafının tam olarak bu alışılmadık detayları koruması olduğunu söyledi. Jeanerpeton fosilinde sırtındaki bazı pulların yanı sıra gastralia adı verilen minik karın kaburgaları ve hatta göz izleri görülebiliyor.
“Atık Kutusu Türünden” Çıkarma
Çalışmada kullanılan örnek, bölgede uzun süredir tanınan ve iyi bilinen Amphibamus grandiceps türü olarak ilk başta sınıflandırılmıştı. Amphibamus grandiceps, benzer özelliklere sahip ancak yeterince incelenmemiş örneklerin bir araya getirildiği “atık kutusu türü” olarak bilinen bir kategorinin parçasıydı. Bu tür, bilimsel bir metafor olup, birbirine benzeyen ancak henüz yeterince incelenmemiş örneklerin bir araya getirilmesini anlatmak için kullanılan bir ifadedir. Cam So, Field Museum’daki koleksiyondan Amphibamus grandiceps olarak tarihsel olarak gruplandırılan bir dizi örnekle çalıştıklarını aktardı. So, Jeanerpeton da bu türlerden biri olduğunu ve artık bu türün anatomik açıdan ayrı bir canlı olduğunu destekleyecek yeterli kanıt bulunduğunu belirtti. Yayınlanan bu çalışma ile Jeanerpeton resmi olarak bu atık kutusu türünden çıkarıldı.
Field Museum koleksiyonundan bulduğumuz şeyler, tarihsel olarak Amphibamus grandiceps olarak bilinen bu atık kutusu türüne gruplandırılmış bir dizi örnekti. Jeanerpeton da bu türlerden biri. Artık bu türün anatomik açıdan ayrı bir canlı olduğunu destekleyecek yeterli kanıt bulduk. Bu yayınlama ile Jeanerpeton’u resmi olarak bu atık kutusu türünden çıkarıyoruz.
Cam So, Field Museum’daki postdoktora araştırmacısı ve çalışmanın ortak yazarlarından
Örneği bulan amatör fosil toplayıcısı, bu örneği Field Museum’a bağışlamıştı. Bölgenin fosil açısından zengin olması, bu türün keşfedilmesini kolaylaştıran unsurlar arasında yer alıyordu. So, Field Museum koleksiyonundan yapılan bu çalışmaların, geçmişte bir araya getirilen bu atık kutusu türünün içeriğine ışık tuttuğunu vurguladı.
Bilim Gençleri ve Kadın Bilim Programı
Çalışmanın ortak baş yazarları Sefcovic ve University of Illinois lisans öğrencisi Payton Kohlberg, Field Museum’un 2025 Kadın Bilim Stajyerleri programının bir parçasıydı. Bu program, genç kadınların bilim ve müze kariyerlerine yönelmesini destekliyor. So, Kohlberg ve Sefcovic, Field’in Negaunee Entegre Araştırma Merkezi’ndeki fosil balık ve erken tetrapodlar bölümünün asistan küratörü Arjan Mann tarafından yönetilen laboratuvar grubunun üyeleriydi.
Kohlberg, Mann Laboratuvarı’nda çalışmadan önce paleontoloji hakkında pek bir şey bilmediğini söyledi. Kohlberg, Field’deki deneyimi ve Kadın Bilim programının kendisine yeni bir şey denemekte daha özgüvenli olmasını sağladığını ifade etti. Kohlberg, bir proje üstlenmek korkutucu olabiliyor, ancak pratik deneyimle bu korkunun emekle aşılabileceğini öğrendiğini paylaştı.
Mann Laboratuvarı’nda çalışmadan önce paleontoloji hakkında pek bir şey bilmiyordum. Field’deki deneyimim ve Kadın Bilim programı, yeni bir şey denemekteki yeteneklerime dair daha özgüvenli olmama vesile oldu. Kendi bilmediğinden çok hissettiğin bir projeyi üstlenmek korkutucu olabilir, ancak pratik deneyimle bu korkuyu emekle aşabileceğini öğrendim.
Payton Kohlberg, University of Illinois lisans öğrencisi ve çalışmanın ortak baş yazarlarından
Binlerce amfibi türüne aktarılabilecek çok sayıda fiziksel özelliğe sahip, yüz milyonlarca yıl boyunca evrimleşen ve geleceğin amfibi türlerinin atası sayılabilecek bu canlı için, Kohlberg ve Sefcovic’ın annelerinin adını taşıyan J. mazonensis adı verildi. Bu keşif, dünyanın en prestijli fosil yataklarından biri hakkında ve Illinois’da dinozorlardan bile önceki yaşamın nasıl bir görünüm taşıdığını anlamamıza katkı sağlıyor.
