Polivinil klorür (PVC), en sık borularda, kredi kartlarında, plastik şişelerde, elektrik kablosu yalıtımında ve diğer günlük eşyalarda bulunan bir malzemedir. PVC’ye olan talep de yüksektir; her yıl yaklaşık 40 milyon ton malzeme üretilmektedir. Aynı zamanda geri dönüştürülmesi en zor plasti̇klerden biri olduğundan, büyük çoğunluğu çöplere gitmektedir.
Araştırmacılar, bu önemli ekolojik sorunu, aynı zamanda daha az zararlı olan bir şeye dönüştürmenin bir yolunu bulduklarını söylüyorlar. Yakın tarihli olarak yayınlanan bir araştırmaya göre, PVC artık ayrıştırılarak endüstriyel kayganlaştırıcıların temel bileşeni olarak kullanılabiliyor.
“Öncelikle, plastik atıkların yüksek performanslı kayganlaştırıcılar üretmek için kullanılabileceğinin kanıtlandığını gösterdik,” Virginia Tech’teki kimya mühendisi ve araştırmanın ortak yazarı Guioliang “Greg” Liu, yaptığı açıklamada belirtti. “İkinci olarak, bu kayganlaştırıcılar çevre dostu olup, piyasanın ortaya çıkan sürdürülebilirlik ihtiyaçlarını karşılayabilir.”
PVC’yi dönüştürmek için, Liu ve ekibi plastiği alüminyum triklorür ve alfa-olefinler gibi kimyasal bileşiklerle birlikte bir çözücüye yerleştiriyor. Bu karışım daha sonra 158 derece Fahrenheit sıcaklıkta üç saat ısıtılıyor. Sonuç, yoğun bir yağ olan kayganlaştırıcıdır.
Liu, bu fikrin ekibine PVC’nin en kolay aktive edilebilen polietilen türlerinden biri olması nedeniyle geldiğini söyledi. Teorik olarak, bu da plastiğin klor atomları yerine konulduktan sonra diğer, daha kullanışlı moleküllere dönüştürülebileceği anlamına gelmektedir. Ancak ilk denemeler hedeflerine ulaşamadı. Elde edilen PVC karışımı çok yumuşak, yapışkan ve mevcut endüstriyel kayganlaştırıcıların yüksek performans gereksinimlerini karşılayamıyordu.
“Bir gün fark ettim ki, bu polimer o kadar yapışkansa ve o kadar yumuşaksa, neden polimer zincirlerini daha küçük segmentlere bölmeyelim ki bunlar da kayganlaştırıcıları taklit etsin?” diye hatırladı Liu.
Ek iyileştirmelerin ardından, bu yeni ürün, gelecek nesil endüstriyel kayganlaştırıcıların içine girebilecek çevre dostu bir yağdır. Gelecekte, ekip, icatlarını daha sürdürülebilir, ölçeklenebilir ve genel kullanım için uygun fiyatlı hale getirmek için çalışıyor.
“Kayganlaştırıcılar orada sessiz kahramanlardır. Genellikle varlıklarından haberdar değiliz, ancak sessizce çalışmaktadırlar,” dedi Liu.
Kaynak: Popular Science
