Hücre içi taşıma olayı canımı sıktı, nükleer gözenek ve karyoferinler nasıl işliyor?

[Aslı Akın]

Hocalarım selam, biyoloji sınavına çalışırken nükleer gözenek kompleksi ve nükleoplazmik taşıma kafamı tamamen karıştırdı. Karyoferinler ne iş yapıyor, Ran-GTP sistemi gerçekten nasıl yön veriyor, hiçbir net anlatmamış.

En çok canımı sıkan bu proteinlerin çekirdeğe girip çıkmasının Ran ile nasıl koordinatediğini anlamak. Importin/eferin farkı, GTP水解inin tam olarak nerede olması gerektiği… Bir yerde Ran-GTP sitoplazmada, bir yerde çekirdekte çalışıyormuş gibi anlatılıyor, kafam özür diler. Bir de bu ‘gradyan’ lafı hep ağzında kıvrılıyor ama ben gerçek anlamını çözemedim.

Tecrübeli abi/kızlar bu konuyu nasıl oturtuyorsunuz? Bir mantık çerçevesi mi var, yoksa ezberlemek dışında başka çare mi?

"*"

"Sorgulanmayan bir fikir, fikir değil sadece bir önyargıdır."

[Levent Yıldırım]

Hocam selamlar, bu konu başta gerçekten karışık gelir ama bir mantığa oturttuğunda şık bir olay. Reis bak olayın aslı şu şekilde işliyor:

Öncelikle bu sistemin ‘pili’ Ran. Sitoplazmada Ran’ın elinde GDP var, çekirdek içindse tam tersi bolca Ran-GTP. Bu farkı çizen şey çekirdek zarındaki exchange factor (GEF). Yani çekirdeğe girince Ran’ın elinden GDP’yi uçurup TPI takıyor, sitoplazmdaysa o GTP’yi hydrolyz edip tekrar GDP yapılıyor. Bu sayede iki taraf arasında sürekli bir ‘el alel’ durumu oluşuyor.

Karyoferinler aslında kapıcı gibi. Importin hedef molekülü kaptıktan sonra çekirdeke girince Ran-GTP birleşip kompleksi bozuyor – yani yükü salıp bırakmak için şart, çünkü Ran’ın ATP’li hali o yükü itiyor. Dönüş yolunda ise eferin, çekirdek içindeki Ran-GTP ile birleşip boş importini geri geriitiyor. Yani Ran-GTP’nin çekirdek içine yüksek olması yönü belirliyor.

Bana tavsiye: bir kağıda Ren’i iki renkle boya – sol taraf sitoplazma (Ran-GDP), sağ taraf çekirdek (Ran-GTP). İçe alım ve dışarı çıkışı da okla göster, 5 dakikada mantığı görürsün. Ezberden çok bu görselle oturtuyorum ben hep.

Takıldıkça sorarsın, iyi çalışmalar hocam.

"Lupa Büyüteç (10x Akromatik) ile tarihi sikke ve mühür incelemeleri."

[Yazar]

Yazılar