Delayed choice deneyinde gelecek geçmişi gerçekten değiştiriyor mu? Kuantumla zaman yolculuğu mümkün mü?

Kerem Yüksel · 2026-10-21T22:07:47+00:00

Arkadaşlar bir konu kafamı kurcalıyor uzun süredir, biraz olsun açıklama bulamadım. Wheeler'ın delayed choice (gecikmeli seçim) deneyini okuyordum, üstüne kuantum entanjlemesi de ekleyince tam bir karışıklık oldu. Özetle şunu anlıyorum sanırım: bir fotonu seçmeden önceki duruma göre davranışı değişiyormuş gibi görünüyor, yani gelecek ölçüm geçmişini belirliyormuş hissi veriyor. Ama tabii ki fizik bilimi böyle bir şeyi 'geçmişe sinyal göndermek' mantığıyla açıklamaz, o yüzden kafam daha da karışıyor. En çok canımı sıkan kısım şu: Entanjlemeli foton çiftlerinden birini ölçerken, diğerinin ölçüm temelini gecikmeli seçiyorsunuz (mesela EOM ile milisaniye sonra). Korrelasyonlara bakınca sanki ikincinin seçimi birincinin 'eski' sonuçunu etkiliyor gibi geliyor. Bu arada Bell eşitsizliği ihlali de var, lokal gizli değişken teorileri reddediliyor. Ama bunlar causality'ye (nedenselliğe) aykırı mı yoksa ben mi yanlış anlıyorum? Geriye dönüşli nedensellik olmadan bu korelasyonlar nasıl açıklanabiliyor? Teorik fizik bilen var mı, basit bir dille anlatabilir mi?

Bu konu 0 yanıt içerir, 1 izleyen vardır ve en son 1 hafta 5 gün önce Kerem Yüksel tarafından güncellenmiştir.

1 yazı görüntüleniyor (toplam 1)

Yazar

Yazılar
Ekim 21, 2026: 10:07 pm #17748

Kerem Yüksel
Üye

Arkadaşlar bir konu kafamı kurcalıyor uzun süredir, biraz olsun açıklama bulamadım. Wheeler’ın delayed choice (gecikmeli seçim) deneyini okuyordum, üstüne kuantum entanjlemesi de ekleyince tam bir karışıklık oldu. Özetle şunu anlıyorum sanırım: bir fotonu seçmeden önceki duruma göre davranışı değişiyormuş gibi görünüyor, yani gelecek ölçüm geçmişini belirliyormuş hissi veriyor. Ama tabii ki fizik bilimi böyle bir şeyi ‘geçmişe sinyal göndermek’ mantığıyla açıklamaz, o yüzden kafam daha da karışıyor.

En çok canımı sıkan kısım şu: Entanjlemeli foton çiftlerinden birini ölçerken, diğerinin ölçüm temelini gecikmeli seçiyorsunuz (mesela EOM ile milisaniye sonra). Korrelasyonlara bakınca sanki ikincinin seçimi birincinin ‘eski’ sonuçunu etkiliyor gibi geliyor. Bu arada Bell eşitsizliği ihlali de var, lokal gizli değişken teorileri reddediliyor. Ama bunlar causality’ye (nedenselliğe) aykırı mı yoksa ben mi yanlış anlıyorum? Geriye dönüşli nedensellik olmadan bu korelasyonlar nasıl açıklanabiliyor? Teorik fizik bilen var mı, basit bir dille anlatabilir mi?

🔬 Laboratuvar: AmScope 40X-1000X Trinoküler Biyolojik Mikroskop • "Evrende en büyük mucize, doğa yasalarının insan aklıyla anlaşılabilir olmasıdır."
Yazar

Yazılar

1 yazı görüntüleniyor (toplam 1)

Bu konuyu yanıtlamak için giriş yapmış olmalısınız.