Çin’de Bulunan En Devasa ve En Garip Kanatlı Dinozorun İsmi Belirlendi

Çin‘in kuzeydoğusunda, Pekin ile Kuzey Kore arasındaki uzak bir bölgede yapılan yeni bir araştırmada, paleontologlar uzun yıllardır merak konusu olan therizinosaurus familyasının en büyük ve en garip üyesinin fosilini ortaya çıkardı. The Journal of Systematic Paleontology dergisinde yayımlanan çalışmada tanımlanan bu türe “Kayrasaurus changliensis” adı verildi. Tüylerle kaplı, devasa çıkrıklara sahip ve yaklaşık 12 metre uzunluğunda olduğu tahmin edilen bu dinozor, bilinen en uzun çıkrıklardan biri olarak öne çıkarken, aslında bir avcı değil, bitkilerle beslenen bir tür olduğu ortaya kondu.

Paleontologlar, dinozorların çoğunun oldukça garip görünümlü olduğunu, ancak bir dinozoru gerçekten de “anatomik açıdan garip” olarak nitelendirdiklerinde bu türün ne kadar sıra dışı bir yapıya sahip olduğunu anladıklarını belirtiyor. Therizinosauria, Tirannozavurus rex gibi et yiyen theropod türleriyle birlikte sayılan nadir bir theropod grubu. Bu türe ait fosillerin bulunması, bilim insanlarına dinozorların son dönemlerine dair yeni bilgiler sağlıyor.

Kıllı Dev ve Uzun Çıkrıklı Dinozor

Therizinosaurus familyasına ait tüm türlerin birbirine benzer temel bir görünümü olduğu, ancak yeni araştırmada tanımlanan bu türün en büyük ve en garip örneği olduğu öne sürüldü. Bu dinozorların uzun boynları, küçük kafaları, iki ayak üzerinde yürümesi ve nispeten küçük kollarında devasa çıkrıklar bulunmasıyla karakterize edildiği belirtiliyor. Tüylerle kaplı bu yaratıklar, daha büyük çıkrıklı bir ördek ve grizli ayı arasında bir karışım gibi bir görünüm sergiliyordu.

Kayrasaurus changliensis, en yakın akrabalarına kıyasla daha büyük bir boyuta sahip. Bu dinozorun ağırlığının 250 ila 600 pound, yani yaklaşık 113 ila 272 kilogram arasında olduğu tahmin ediliyor ve bu ağırlık yetişkin bir grizli ayının ağırlığına benzer. Bulunan fosilin henüz tam olgunluğa ulaşmamış, büyüme sürecinde olduğu ve zaten büyük bir boyuta sahip olduğu göz önüne alındığında, yetişkin bir Kayrasaurus changliensis’in hâlâ daha da büyük olabileceği düşünüldü. Fosil, küçük bir nakliye kamyonunun uzunluğuna denk gelen yaklaşık 12 metre uzunluğunda ölçüldü.

Diş Düzeniyle Fark Yapan Dinozor

Kayrasaurus changliensis’in boyutunun yanı sıra, diş düzeni açısından da diğer therizinosaurus türlerinden farklılaştığı öne sürüldü. Çene yapısı, küçük ve sıkıca dizilmiş dişlerle dolu, oldukça ciddi bir alt çene yapısına sahipti. Alt çenede 45 diş, üst çenede ise yalnızca 32 diş bulundu. Çin’de bulunan en büyük therizinosaurus olan Beipiaosaurus inexpectus’un ikinci en büyük örneğine kıyasla bu tür, 1,6 kat daha büyük bir boyuta sahip bulunmuştu. Çalışmanın ortak yazarları Chun-Chi Liao, William J. Freimuth, Lindsay E. Zanno ve Xing Xu’ya göre boyut, bu türün sahip olduğu benzersiz özelliklerin tek bir yönü değil.

Sadece diş sayısı açısından değil, çene yapısının kendisi de bu türü diğerlerinden ayırıyor. Alt çenede üçgen biçimli bir yan açıklık, üst çenede ise burna yakın bir büyük açıklık bulunuyordu. Paleontologlar, bu açıklıkların dinozoru nasıl etkilediğine dair kesin bir görüşe sahip değiller.

Bitkilerle Beslenen Dev

Kayrasaurus changliensis, ağır ve büyük bir vücut yapısına sahip olması nedeniyle oldukça dayanıklı bir yaratık olarak değerlendiriliyor, ancak bu aynı zamanda onu diğer therizinosaurus türlerinden daha az çevik kılıyordu. Daha küçük therizinosaurus türleri koşmak için tasarlanmışken, bu dev dinozor ısırma için tasarlanmıştı. Çalışmanın yazarları, dinozorun çene ve diş yapısının “bitkisel beslenen dinozor gruplarını andırdığını” yazarak, bu türün yalnızca bitkilerle beslendiğini vurguladı. Bu bağlamda, popüler kültürde görülen korkutucu sahnelerin aksine, bu dinozorun bir avcı değil, bir otçul olduğu sonucuna varıldı.

Therizinosaurus familyası, Geç Kretase döneminde, yaklaşık 100 milyon ila 65 milyon yıl önce yaşamış ve dinozorların çoğuyla birlikte yaklaşık 65 milyon yıl önce yok olan son dinozorlardan biri olarak tarihe karışmıştı. Fosil, Pekin ile Kuzey Kore arasında, dinozor fosillerinin sıkça bulunduğu ünlü bir bölge olan Kretase döneminin alt katmanlarına sahip Yixian Formasyonunda ortaya çıkarılmıştı.