•Atlas Okyanusu’nun bir kolu olarak Baltık
Baltık Denizi, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Almanya, Letonya, Litvanya, Polonya, Rusya ve İsveç ülkeleri ile Kuzey Avrupa Ovası ve Avrupa Ovası bölgeleri tarafından çevrelenen Atlas Okyanusu’nun bir koludur. Dünyanın en büyük acı su havzası olarak nitelendirilmektedir.
Deniz, 53°N ile 66°N enlemleri ve 10°E ile 30°E boylamları arasında uzanır. Bir sahanlık denizi ve Atlantik’in marjinal denizidir. İki arasında sınırlı su alışverişi bulunması onu bir iç deniz yapar. Baltık Denizi, Øresund, Büyük Kemer ve Küçük Kemer yoluyla Danimarka boğazlarından Kattegat’a boşalır. Botniya Körfezi (Botni Körfezi ve Bothnian Denizi olarak ikiye ayrılır), Finlandiya Körfezi, Riga Körfezi ve Gdańsk Körfezi’ni içerir.
Baltık Düzlemi kuzey kenarında 60°N enleminde, Åland ve Bothnia Körfezi, kuzeydoğu kenarında Finlandiya Körfezi, doğu kenarında Riga Körfezi ve batıda güney İskandinav Yarımadası’nın İsveç kısmı ile sınırlanmıştır.
Boyutlar ve derinlik
Güneybatıdan kuzeydoğuya doğru uzanan Baltık Denizi’n Kiel’den Hapuranda’ya kadar olan uzunluğu 1700 km, ortalama genişliği ise 200 km’dir. Yaklaşık 420.000 kilometrekarelik yüzölçümüne sahiptir.
Danimarka ile İsveç arasında yer alan Kattegat Kanalı ve üç girişi (Onesund, Büyük Belt ve Küçük Belt) Kuzey Denizine bağlanır. Bu kanalın en derin yeri 8 metredir. Bu sebeple kanal, gemiler için büyük güçlük arz etmektedir. Baltık Denizinin ortalama derinliği 65 m ile 550 m arasında değişir. En derin yeri 550 m ile Gotland’ın batısıdır.
Tuzluluk ve donma
Avrupa’nın birçok önemli akarsusunun (Öder, Vistula, Niemen, Western, Dvina ve Mevaa) yağışlar sebebiyle getirdikleri bol su ve sığ bir deniz olması sebebiyle tuzluluk oranı çok azdır. Ortalama tuzluluk oranı binde sekizdir. Ayrıca donma olayları da tuzluluk derecesini etkilemektedir. Donma olayları batıdan doğuya gidildikçe artar.
Almanya’nın Stralsund limanı senenin 27 günü, İsveç’in başkenti Stokholm limanı 75 gün, Finlandiya’nın birçok limanı 120 ile 180 gün arasında donar. Güney ve batı kıyılarındaki limanlarda buzlar kırarak trafiğe açılırlar.
Tarihsel gelişim ve günümüz
Baltık Denizinin bugünkü biçiminin, Buzul Çağı’ndaki çökme ve yükselmelerle meydana geldiği zannedilmektedir. Günümüzde zaman zaman yükselme olayları meydana gelmektedir.
Baltık Denizinde kıyıları bulunan devletler için buranın çok büyük önemi vardır. Uzun zaman suyun donması gemilerin ulaşımını güçleştirmektedir. Son zamanlarda Baltık Denizinin ticari önemi artmış durumdadır.
Bağlantılar
Baltık Denizi yapay su yolları ile Beyazdeniz-Baltık Kanalı üzerinden Beyazdeniz’e ve Kiel Kanalı üzerinden Kuzey Denizi’nin Alman Körfezi’ne bağlanmaktadır.
Bu açıklama Vikipedi kaynaklarından uyarlanmıştır ve şu lisans altında sunulur: CC BY-SA 4.0.
1 yorum
Fikrinizi bir kaynak, soru veya yapıcı karşı görüşle geliştirin.