Grönland’ın doğu kıyısındaki buzulları araştırmak genellikle geminin donmuş sularda ilerleyebilmesine bağlıdır. Birçok fiyort (uzun, dar koy) karaya çok yakın uzanır ve bu da araştırmacıların buzulların etrafındaki sular hakkında sınırlı bilgiye sahip olmasına neden olur. Scoresby Sound yakınlarında, yerel avcılar bir araştırma ekibine yardımcı olarak altı narvalı kısa süreliğine yakaladılar ve onlara okyanus sensörleri taktılar. Narvallar serbest bırakıldıktan sonra, cihazları düzenli dalışlarında fiyort sisteminin içinden geçirerek taşıdılar.
Araştırmacılar okumaları incelediklerinde, daha önce bilinmeyen bir durumla karşılaştılar: Atlantik’ten gelen daha sıcak ve tuzlu suyun 300 kilometre (186 mil) kadar karaya yakın yerlere ulaştığını tespit ettiler. Bulgular, “Science Advances” dergisinde yayınlandı ve Grönland buzullarına ulaşan okyanus ısısını iklim modellerinin daha iyi hesaplamasına yardımcı olabilir.
“Şimdi modellemelerimizde kullanabileceğimiz noktalardan ölçümler elde ediyoruz; bu da bize okyanus hakkında çok daha eksiksiz bir resim sunuyor. Hayvanları bu şekilde kullanmak kesinlikle harika,” diye belirtti ortak yazar Susanne Ditlevsen, bir basın açıklaması”>basın açıklamasında.
Narvalleri Okyanus Veri Toplayıcılarına Dönüştürmek
Narvaller, iletkenlik, sıcaklık ve derinlik sensörleri (CTD) taşıdılar. Cihazlar, hayvanların konumunu takip ederken farklı derinliklerde su sıcaklığını ve tuzluluğunu kaydetti.
Her bir narval yaklaşık 30 dakika boyunca tutuldu ve sensörü takıldı. Sensörler, 85 ila 332 gün boyunca yerinde kaldı. Narvaller, 2017 ile 2020 yılları arasında toplamda 2.060 okyanus ölçümü gerçekleştirdi ve bazı okumalar 1.500 metreden (4.900 fit) daha derinlere kadar uzandı.
Cihazlar, her 12 saatlik dönemde kaydedilen en derin dalıştan ölçümleri kaydettiği için günde iki kez ölçüm yapıldı.
Uzaktan Buzullara Ulaşan Sıcak Atlantik Suları
Grönland’ın doğu fiyortları katmanlıdır; daha soğuk ve nispeten tatlı Polar Suyu genellikle yüzeyde bulunur, daha sıcak ve tuzlu Atlantik suyu ise altında hareket eder.
Araştırmacılar, narval kayıtlarını 2.200’den fazla önceki sıcaklık ve tuzluluk ölçümüyle birleştirdiler ve koşulların derinlik, konum ve mevsime göre nasıl değiştiğini modellediler.
Modeller, yüzeyin altında Atlantik etkisinin arttığını ve soğuk Polar Su tabakasının azaldığını gösterdi. 1960 ile 2021 yılları arasında bölgedeki okyanus sıcaklıkları yılda yaklaşık 0,047 derece Santigrat arttı.
Araştırmacılar bu büyüyen Atlantik etkisini “atlantifikasyon” olarak adlandırıyorlar. Atlantik suyu, yüzeyden yüzlerce kilometre uzaklıktaki havzalarına ulaşan kanallar aracılığıyla girmiştir. Daha derin fiyortlar, daha fazla suyun buzul bölgelerine ulaşmasına izin verirken, Scoresby Sound ve Kangerlussuaq, daha sığ Blosseville Sahiline göre daha yüksek sıcaklık ve tuzluluk gösterdi.
“Bu su, buzulları eritmeye yardımcı olan sudur. Sıcak suyun buzul kaybı oranını hızlandırmada nasıl katkıda bulunabileceğini gösteriyoruz,” diye belirtti baş yazar Mads Peter Heide-Jørgensen, basın açıklamasında.
Çalışma ayrıca, 200 metreden (660 fit) daha derinlerdeki daha yüksek sıcaklık ve tuzluluk ile daha fazla yaz aylarındaki buz dağılımı arasında bir ilişki olduğunu ortaya koydu. Bu ilişki, Atlantik suyunun ne kadar buzu erittiğini tam olarak göstermese de, bazı uzak buzul bölgelerinin daha fazla okyanus ısısına maruz kaldığını gösteriyor.
Narval Verilerinin İklim Modellerini Nasıl Geliştirebileceği
Grönland buzullarının erimesiyle birlikte, tatlı su Kuzey Atlantik’e doğru akan akıntılara karışır ve bu da okyanus dolaşımını etkileyebilir. Buzul önlerinde daha doğru okumalar, iklim modellerinin gelecekteki buz kaybını tahmin etmesine yardımcı olabilir.
Narvaller soğuk suyu tercih ederler, bu nedenle daha sık olarak Polar Su tabakasının altında bulunan daha sıcak Atlantik katmanını örneklemiş olabilirler. Ayrıca kendi rotalarını takip ettikleri için okumalar her fiyortta veya su katmanında eşit şekilde dağılmadı.
Narvaller için bunlar tanıdık fiyortlarda yapılan sıradan dalışlardı. Araştırmacılar için ise aynı dalışlar, sıcak Atlantik suyunu Grönland’ın buzlarına doğru takip etti.
Discovermagazine.com”>Discovermagazine.com’daki yazarlarımız, makalelerinde hakemli çalışmaları ve yüksek kaliteli kaynakları kullanır ve editörlerimiz bilimsel doğruluğu ve editoryal standartları kontrol eder. Bu makale için kullanılan kaynaklara bakın:
Bu makale, “Science Advances” dergisinde yayınlanan bir çalışmadan elde edilen bilgilere dayanmaktadır: Narvaller Doğu Grönland’ın atlantifikasyonunu belgeledi”>Narvaller Doğu Grönland’ın atlantifikasyonunu belgeledi.
Kaynak: Discover Magazine
