Almanya’daki Hohle Fels mağarası, onlarca yıldır arkeologlar için adeta bir hazine sandığı. Bu kazılarda antik müzik aletlerinden takılara, hatta dünyanın en eski insan figürinine kadar birçok önemli eser gün yüzüne çıkarıldı. Şimdi ise bilim insanları, insanların kuşlarla olan ilişkisinin binlerce yıl öncesine dayandığını gösteren yeni keşifler yaptılar: mamut fildişinden oyulmuş iki adet minyatür kuş figürini.
Bu iki küçük kuş, 2025 yılında yaklaşık 40.000 yıl öncesine tarihlenen Aurignacian dönemine ait katmanlarda bulundu. Bu dönem, Avrupa’daki en eski bilinen kültürlerden biridir. [MEDIA_0: İngilizce altyazı]
“Bu figürinler, en erken dönem sanatçılarının da hassas motifleri minyatür formda tasvir edebilen yetenekli fildişi oymacılar olduğunu gösteriyor,” diye belirtti Tübingen Üniversitesi’nden arkeolog Nicholas Conard. [MEDIA_1: İngilizce altyazı]
Kuşlar birbirine çok yakın, yaklaşık 1.5 metre mesafede bulundu; bu da aynı sanatçı tarafından oyulmuş olabilecekleri anlamına geliyor. Kuşlar son derece küçük; her biri yarım inçten daha kısa. Bu döneme ait diğer figürinler genellikle 2.5 ila 10 cm (1-4 inç) arasında değişiyor. Bir figürin tamamlanmış ve araştırmacıların bir kuşun yuvasına oturduğunu düşündükleri bir tasvir içerirken, diğerinin kanatları açık, uçuşta veya iniş pozisyonunda olabilir.
Conard ekledi: “Oymalar çok stilize değil; bunun yerine birçok özel ve benzersiz özellik içeriyor. Burada sanatçı, detaylı gözlemler kaydetmiş ve hangi kuş türünün temsil edildiğini ve kuşun ne yaptığını anlamamıza olanak sağlıyor.” [MEDIA_2: İngilizce altyazı]
Örneğin, kanatları açık kuş uçuyor, iniş yapıyor veya çiftleşme ritüelinde olabilir. Araştırmacılar, bu kuşlardan birinin günümüzde hala görülebilen kız kuşu (ptarmigan) olabileceğine inanıyorlar. Diğer kuş da aynı aileye ait olabilir; ancak farklı bir tür kız kuşu veya bir yırtıcı kuş olabilir.
Araştırmacılar, figürinlerin o dönemin doğal dünyasına ve atalarımızın onunla nasıl etkileşimde bulunduğuna dair bir pencere sunduğunu belirtiyorlar. [MEDIA_3: İngilizce altyazı]
“Bölgemiz ve peyzajımız her zaman çok çeşitli kuşlara ev sahipliği yapmıştır ve yakınlardaki Schmiechen Gölü günümüzde bir kuş koruma alanı olarak bilinmektedir,” diye belirtti Blaubeuren’deki Prehistory and Ice Age Art Müzesi’nin genel müdürü Stefanie Kölbl. “40.000 yıl önce bile kuşlar burada vardı. Şarkıları havayı dolduruyordu ve bazı türler yıllık göç sırasında bölgeye geliyordu. Sesleri uyarı sinyalleri veriyor ve bölgedeki insanlar genellikle kemiklerini ve hatta mamut fildişini kullanarak büyülü sesler çıkaran flütler yapıyordu.” [MEDIA_4: İngilizce altyazı]
Küçük boyutlarına rağmen, figürinler aynı zamanda mağarada yaşayanların için ne anlam ifade ettiğini içeren birçok soru ortaya çıkarıyor. Bunlar kişisel tılsımlar mıydı? Belirli grupların kimlik sembolleri olabilir miydi? Belki de bu mağaranın daha keşfedilmeyi bekleyen cevapları vardır.
Eğer yakında Almanya’daysanız, figürinler Blaubeuren’deki Prehistory and Ice Age Art Müzesi’nde 2027 yılına kadar sergilenecek. [MEDIA_5: İngilizce altyazı]
Kaynak: Popular Science